VUB-alumna en internationaal gerenommeerd wiskundige Ingrid Daubechies heeft de ESI Medal 2026 ontvangen van het Erwin Schrödinger Institute for Mathematics and Physics in Wenen. De onderscheiding bekroont haar uitzonderlijke bijdrage aan de wiskunde en de manier waarop die vandaag wordt toegepast in beeldverwerking, artificiële intelligentie en data-analyse.
Daubechies studeerde en werkte aan de Vrije Universiteit Brussel voordat ze uitgroeide tot een van de invloedrijkste wiskundigen ter wereld. Het Erwin Schrödinger Institute looft haar voor haar “fundamentele en transformerende bijdragen aan de mathematische informatiewetenschap”. Daarbij verwijst het niet alleen naar haar baanbrekende werk rond wavelets, maar ook naar haar onderzoek naar dataverwerking, beeldanalyse, deep learning en de restauratie van kunstwerken.
Wavelets zijn wiskundige technieken waarmee grote hoeveelheden informatie efficiënt kunnen worden verwerkt. Het werk van Daubechies ligt mee aan de basis van moderne beeldcompressie en wordt gebruikt in toepassingen die uiteenlopen van digitale fotografie en medische beeldvorming tot film en telecommunicatie. De zogeheten Daubechies-wavelets werden later een belangrijk onderdeel van de JPEG2000-standaard voor digitale beelden.
De ESI-medaille werd in 2020 in het leven geroepen en bekroont onderzoekers met uitzonderlijke prestaties in de wiskunde, fysica of op het raakvlak van beide disciplines. Eerdere laureaten zijn onder anderen Fieldsmedaillewinnaar Martin Hairer en mathematisch fysicus Elliott Lieb.
Prijzen stapelen zich op
Daubechies verzamelde de voorbije decennia al tal van internationale onderscheidingen. In 2023 ontving ze de Wolf Prize in Mathematics. Begin 2025 kreeg ze in de Verenigde Staten de National Medal of Science, officieel de onderscheiding voor 2024.
In 2026 komen daar in korte tijd nog drie belangrijke wetenschappelijke prijzen bij. Naast de ESI Medal ontvangt Daubechies de Leonardo da Vinci Award 2026 van de European Academy of Sciences, de hoogste onderscheiding van die academie. De officiële huldiging vindt eind oktober plaats tijdens het jaarlijkse symposium van de academie in Turijn.
Daarnaast krijgt Daubechies de 2026 World Laureates Foundation Prize in Computer Science or Mathematics. De toekenning werd in september in Shanghai bekendgemaakt. Ze ontvangt de prijs voor haar bijdragen aan de toegepaste harmonische analyse, wavelettheorie en beeldcompressie en voor haar leiderschap binnen de internationale wiskundige gemeenschap. De prijs werd in 2021 in Shanghai opgericht.
De opeenstapeling van onderscheidingen zorgt voor een bijzonder drukke oktobermaand. Daubechies reist eind oktober naar China en verblijft een week in Shanghai in het kader van de World Laureates Foundation Prize. Daardoor zal ze niet persoonlijk aanwezig zijn bij de uitreiking van de Leonardo da Vinci Award in Turijn, maar haar presentatie via video geven. De uitreiking van de ESI Medal, die oorspronkelijk op 30 oktober in Wenen zou plaatsvinden, is volgens Daubechies om dezelfde reden verschoven naar het voorjaar van 2027.
Daubechies was ook de eerste vrouwelijke voorzitter van de International Mathematical Union. Ondanks haar internationale carrière blijft ze nauw verbonden met de VUB. Zo zet ze zich onder meer in voor Wiskunnend Wiske, de VUB-wedstrijd die meisjes wil warm maken voor wiskunde en exacte wetenschappen.