VUB-onderzoekers brengen wetenschap naar hartje Brussel

Van 16 oktober tot 15 november 2026 dompelde FTI, het Flanders Technology & Innovation-festival, acht Vlaamse steden onder in de wereld van technologie, innovatie en creativiteit. Op de laatste dag neemt de Dag van de Wetenschap, de jaarlijkse hoogmis van wetenschap in Vlaanderen, het stokje over. In Brussel gebeurt dat traditioneel in Muntpunt, waar bijna 100 onderzoekers van verschillende Brusselse instellingen hun werk vertalen naar een beleving voor het grote publiek. De VUB levert daarvan het grootste aandeel en is met activiteiten aanwezig op alle zes verdiepingen van het gebouw, en ook daarbuiten.

“We doen in ons land onderzoek op hoog niveau,” zegt Eline Livémont, hoofd Research Outreach & Communicatie bij de VUB. “Het blijft razend belangrijk om wetenschap en onderzoek zo dicht mogelijk bij de mensen te brengen, midden in de stad en gratis voor iedereen.”

VUB-onderzoek om zelf te ontdekken

Bezoekers sturen zelf robotprotheses en exoskeletten aan die ingenieurs van het VUB-departement Werktuigkunde ontwikkelen. Bij de Shampoo Challenge van het lab In Vitro Toxicologie en Dermato-Cosmetologie (IVTD) testen kinderen op een 3D-huidmodel of shampoo veilig is, zonder proefdieren. Het KAN KERen spel van het Oncology Research Center (ORC) laat hen spelenderwijs kennismaken met kankeronderzoek, en in PijnWijzer’s lab, een initiatief van het VUB-netwerk Painless Lifestyle, meten ze hun pijndrempel. In de LEGO Urban Climate Game, ontwikkeld door VUB en het KMI, bouwen bezoekers een stad en meten ze meteen het hitte-eilandeffect. Een golftank toont hoe een windturbine op zee een storm doorstaat, en VUB-onderzoekers leggen uit hoe de ondergrond helpt tegen klimaatverandering via CO₂-opslag en aardwarmte. De studentenafdeling van onderzoeksgroep Brussels Photonics (B-PHOT) toont de zeven wonderen van het licht. Verder onderzoeken bezoekers met onderzoeksgroep AMGC echte (micro)meteorieten en mammoettanden, stappen ze samen met FWO en KU Leuven binnen in de Einsteintelescoop en testen ze in de Bilingual Brain Challenge hoe vlot hun brein tussen talen wisselt. Met een VR-lasergame bouwen ze een eiwit op uit DNA-code.

In lezingen vertelt het Data Analytics Lab hoe ChatGPT ‘nadenkt’ en legt het Interuniversitair Instituut voor Hoge Energieën (IIHE, ULB-VUB) uit hoe neutrino’s betrapt worden. Historici vertellen wat 4.000 jaar moppen over het verleden zeggen, en onderzoekers van BRISPO (Brussels Institute for Social and Population Studies) tonen met de Moment-app waarom vrouwen zich ter plekke veiliger voelen dan enquêtes doen vermoeden. Het Marine Biology Lab brengt een lezing en fototentoonstelling over plankton en een kinderlezing over reuzenschelpen. Buiten Muntpunt leiden historici van de VUB-opleiding Geschiedenis een wandeling door het onvertelde verleden van Brussel, en een tweede wandeling trekt naar het Zoniënwoud.

Voorproefje van de VUB Kinderuniversiteit

Op de vijfde verdieping testen VUB-onderzoekers die in 2027 aan de VUB Kinderuniversiteit meewerken, onder wie onderzoekers van Pain in Motion, alvast hun workshops uit. Elk kwartier start een nieuw avontuur, zonder inschrijving. Via het kinderparcours verzamelen de jongste bezoekers bovendien stickers voor een diploma én een verrassing.

Een festival voor alle jongeren

“Een wetenschapsfestival kan een overweldigende en uitdagende plek zijn om te bezoeken,” zegt Kim Barbé, adviseur communicatie bij het FWO. “We zorgen al enkele jaren voor sensorische gidsen en een prikkelarme ruimte, maar dit jaar konden we dankzij steun van Innoviris nog meer verwezenlijken.” Een uitgebreid stappenplan bereidt kinderen die nood hebben aan voorspelbaarheid voor op hun bezoek, van de heenreis tot de terugweg. Wie gevoelig is voor prikkels, komt best vroeg op de dag. Dove en slechthorende bezoekers kunnen na registratie een geleid bezoek volgen met een tolk Vlaamse Gebarentaal.